Những phụ nữ lứa tuổi hai mươi, ba mươilàm việc tại nơi có liên quan tới việc điều dưỡng chăm sóc. Từng người trong số họ với rất nhiều lý do và bước ngoặt đa dạng đã có hứng thú với công việc hộ lý và đang nỗ lực hoạt động. Đã có những bước ngoặt nào dẫn tới làm công việc hiện tại này? Cô Takase Hisako chủ trì “Cafe kaigo tạo ra tương lai” trên toàn quốc, đã trải qua thời gian dài làm việc điều dưỡng chăm sóc tại hiện trường, sẽ tiếp cận cách sống của những phụ nữ thế hệ thiên niên kỷ đang nắm trọng trách giữ tương lai của công việc điều dưỡng chăm sóc.
[Người tham gia]
• Người hướng dẫn
MCô Takase Hisako … Bắt nguồn từ ý muốn làm cho ngành nghề điều dưỡng chăm sóc phát triển, thay đổi hình ảnh của nó nên đã lập nên “Cafe kaigo tạo ra tương lai”
• Người tham gia
Cô Mishima Shiori…Sinh ra và lớn lên ở Shinjuku, sau khi làm việc với tư cách là nhân viên điều dưỡng chăm sóc, hiện tại là điều phối viên về sinh hoạt và phụ trách các nghiệp vụ tiếp tân.
Cô Sasaki Yukiko…Xuất thân từ tỉnh Wakayama, vừa làm việc với tư cách là nhân viên điều dưỡng chăm sóc, vừa kết thành “Đội ngũ W” kết hợp điều dưỡng chăm sóc và thẩm mĩ, hoạt động là nhân vật chính trong các chương trình biểu diễn thời trang dành cho người cao tuổi.
Cô Watabe Mayu…Là nhân viên mới làm việc với tư cách là nhân viên điều dưỡng chăm sóc, học thiết kế cộng đồng tại trường đại học, và có sự quan tâm tới “Phúc lợi và Địa phương”.
Cô Otsuka Saho…Sau khi có kinh nghiệm làm việc trong công ty quảng cáo phụ trách việc tuyển dụng và đề xuất các quảng cáo tìm người, chuyển việc tới công ty kinh doanh dịch vụ điều dưỡng chăm sóc ngoại trú Hiện tại đang phụ trách việc quảng cáo và nhân sự tại công ty.
Takase: Đâu là lý do mà các bạn nghĩ là muốn làm việc trong ngành nghề điều dưỡng chăm sóc?
Watabe: Tôi đã học về việc xây dựng địa phương và việc phục hồi các địa phương, khi đó tôi đã nghĩ rằng liệu có thể làm gì được không với địa phương và phúc lợi xã hội, đó chính là lý do mà tôi làm việc ở ngành điều dưỡng chăm sóc. Vốn dĩ, tôi cũng hay được bạn bè tâm sự, vì vậy tôi đã có hứng thú với những công việc có liên quan tới con người.
Takase: Những điều đã học ở đại học đã giúp ích cho bạn thế nào cho công việc sau này?
Watabe: Tại trường đại học, tôi đã học rất nhiều về việc thiết lập các mối quan hệ cũng như cách tiếp xúc với con người. Những điều đó đã giúp ích cho việc xây dựng quan hệ với những người cao tuổi tiếp xúc trong côngviệc điều dưỡng chăm sóc này.
Takase: Trên phương diện ý nghĩa về sự liên quan giữa người với người, phúc lợi xã hội hay thiết kế cộng đồng cũng như nhau đúng không ạ. Chị Mishima thì sao?
Mishima: Thời học đại học tôi đã đi quanh ruộng bậc thang vì sở thích, tại những vùng trung du có rất nhiều người cao tuổi, vì vậy tôi có hứng thú với công việc điều dưỡng chăm sóc. Nhưng vì gia đình có thể sẽ phản đối nên tôi đã bí mật xin việc vào viện dưỡng lão.
Mọi người: Bí mật với gia đình??(Cười)
Mishima: Đúng vậy, báo cáo sau khi hành động (cười). Việc điều dưỡng chăm sóc về thông thường được hình dung là công việc mà rất vất vả nhưng đãi ngộ thì không được tốt mấy đúng không ạ. Ban đầu tôi cũng đã bị bố mẹ nói rằng “Chả nhẽ muốn liên quan tới việc điều dưỡng chăm sóc tới mức đó sao”, nhưng cũng dần dần bố mẹ nói rằng “Nếu là việc muốn làm thì làm cũng tốt.”
Watabe: Tôi cũng bị gia đình phản đối khi làm việc trong ngành nghề điều dưỡng chăm sóc nhưng tôi đã thuyết phục bằng cách để cho gia đình biết về công việc điều dưỡng này, như nói chuyện sau mỗi lần đi thực tập, hay mời bố mẹ tới các bài giảng tổ chức tại trường đại học.
Takase: Cô Otsuka cũng thuộc nhóm chuyển việc nhỉ. Trước khi chuyển việc thì bạn làm công việc gì vậy?
Otsuka: Khi tôi là sinh viên đại học, bắt nguồn từ lý do tôi vào đội múa Yosakoi dành cho những người đi làm, tôi đã muốn được tham gia vào công việc sáng tạo, vì thế tôi đã vào công ty quảng cáo khi mới tốt nghiệp. Trong khoảng 2 năm làm kinh doanh việc quảng cáo tìm người, tôi cảm thấy rất vui khi được tiếp xúc trực tiếp với mọi người.
Takase: Như vậy thì tại sao bạn lại chuyển sang ngành điều dưỡng chăm sóc?
Otsuka: Công ty hiện tại là một trong những khách hàng của nơi tôi làm việc trước. Khi tôi phụ trách việc kinh doanh và giúp đỡ trong tuyển dụng, tôi đã được nhận lời mời và vào công ty. Không hẳn do “bởi vì là điều dưỡng chăm sóc”, mà là do nếu là công ty này tôi nghĩ mình sẽ tích lũy được nhiều kinh nghiệm tốt.
Takase: Bạn cũng không kén chọn ngành điều dưỡng chăm sóc nhỉ!
Otsuka: Dạ đúng rồi. Sau khi chuyển việc tôi phụ trách mảng nhân sự và quảng cáo, lúc thời kỳ đầu cũng có lo lắng về công việc, đó là liệu mình làm việc có vì những người đang cần được chăm sóc hay vì các nhân viên không. Nhưng sau đó dần dần thì tôi đã cảm nhận được rằng, tuy có thể gián tiếp nhưng công việc của mình có thể cống hiến cho việc xây dựng môi trường làm việc.
Takase: Cô Sasaki vừa làm việc với tư cách là nhân viên điều dưỡng chăm sóc, cũng rất nỗ lực trong kết hợp cả việc điều dưỡng chăm sóc và trang điểm phải không ạ.
Sasaki: Trên cơ sở hợp tác giữa thẩm mĩ và điều dưỡng chăm sóc, tôi hoạt động trên tư cách Đội ngũ W. Chúng tôi tổ chức các sự kiện tại bệnh viện phục hồi chức năng, dịch vụ điều dưỡng chăm sóc ngoại trú và cả các chương trình biểu diễn thời trang với người mẫu là người cao tuổi. Bằng việc truyền đạt cho những người trẻ rằng “Có cả công việc điều dưỡng chăm sóc phong cách thế này mà”, có thể tạo ra cơ hội để vào ngành điều dưỡng chăm sóc…Còn nữa, trong tương lai, đối với những bà cụ, nếu đạt được mục đích “Muốn đi trên sàn trình diễn một lần một năm”, thì tôi cũng mong rằng những người có thể cố gắng luyện tập đi cũng sẽ tăng lên.
Takase: Đã có những phản ứng nào với các chương trình biểu diễn thời trang chưa?
Sasaki: Có bà cụ đã rất vui khi lần đầu tiên được sơn móng tay. Nghe nói rằng trên đường đi xe trở về, cũng có bà cụ đã nói rằng “Vì sung sướng quá nên không thể ngủ được!”. Tôi rất vui khi được nói rằng “Đã để lại những ký ức đẹp”.
Takase: Bạn đã có những hình ảnh nào trước khi gia nhập vào nghề điều dưỡng chăm sóc?
Otsuka: Cho đến khi học cấp 3, tôi đã muốn trở thành bác sĩ thú y, và luôn hứng thú với ngành liên quan tới y tế. Vì có điều đó, nên ngay từ đầu tôi không có định kiến gì về nghề điều dưỡng chăm sóc, trong tôi luôn có hình ảnh “Điều dưỡng chăm sóc = Y tế”.
Takase: Sau khi vào nghề, ấn tượng đã có gì thay đổi hay không?
Otsuka: Đã trở thành sự tồn tại của “Sinh sống”, “Cuộc sống”, hình ảnh trở nên tích cực nhiều hơn. Tuy “y tế” nhằm mục đích chữa khỏi nhưng ví dụ như, bệnh suy giảm nhận thức không nhất thiết phải chữa khỏi hoàn toàn, vì vậy tôi đã cảm nhận rằng mục đích của điều dưỡng chăm sóc chính là làm cho người cần điều dưỡng đó vẫn là chính mình mà sinh sống một cách hạnh phúc.
Watabe: Trước đó nói thật là tôi đã từng nghĩ rằng đó là thế giới biết tới nhưng không thể chạm vào. Nhưng sau khi có cơ hội được trải nghiệm thực tập, khi đó, sau khi nhận ra điều dưỡng chính là mối quan hệ giữa người với người, thì hình ảnh tiêu cực đã hoàn toàn biến mất.
Takase: Điểm ngoặt nào để bạn cảm nhận là mình thích công việc điều dưỡng chăm sóc?
Mishima: Trải nghiệm Mitori (chăm sóc bên cạnh đến khi qua đời) đã ảnh hưởng rất lớn. Tôi đã một lần nữa nghĩ rằng công việc chăm sóc dõi theo con người tới lúc cuối cùng, thật ra vĩ đại. Lần đầu tiên trải nghiệm Mitori, khi đó tôi chưa từng chăm sóc cho người thân nào khi họ qua đời, vì thế tôi chỉ có khóc, và mãi không phục hồi được tinh thần…
Takase: Ngay cả khi như vậy, bạn cũng đã không nghĩ sẽ bỏ công việc phải không?
Mishima: Khi trải nghiệm những thứ như vậy nhiều lần, tôi nhận ra rằng mình không cần phải buồn, vì chúng tôi hỗ trợ để người đó có cảm nhận rằng cuộc sống mình đã hạnh phúc lúc cuối cùng.
Takase: Kinh nghiệm đó cũng đã ảnh hưởng tới cuộc đời của chị Mishima đúng không ạ?
Mishima: Đúng vậy. Tôi đã nghĩ rằng hãy vui và trân trọng từng ngày từng ngày một. Có nhiều ngày tôi lo lắng về tương lai của mình, như là việc kết hôn, sinh con, nhưng tôi học hỏi được rất nhiều từ những bậc tiền bối đó so với mình về cuộc sống qua giao tiếp với họ hàng ngày.
Watabe: Đối với tôi thì khi mà tôi nhập học đại học nhé. Điểm tốt khi tôi đã lên học khoa thiết kế cộng đồng là việc rõ ràng hơn mình phải thiết kế cho ai và thiết kế cho cái gì so với các lĩnh vực thiết kế khác. Ví dụ như, có vấn đề là có nhiều cái chết cô độc của những người cao tuổi địa phương, nếu mà muốn giải quyết vấn đề đó, thì ví dụ như cần tạo ra hệ thống liên kết giữa các ông cụ, bà cụ với các cư dân khác của địa phương. Điểm rất hợp với tôi là có thể nhìn thấy khuôn mặt của những người cần có sự thiết kế như việc sáng tạo hay việc tạo ra các hệ thống cụ thể như vậy. Sau nữa thì, việc ông tôi mất đi cũng là một sự thay đổi lớn với tôi.
Takase: Ông của bạn đối với bạn như thế nào?
Watabe: Là một người mà tôi rất yêu quý. Tôi đã sốc vì lúc trước thì khỏe mạnh nhưng sau khi nhập viện, hình dáng của ông ngày càng thay đổi. Khi đó, qua trải nghiệm của tôi muốn cho những bác sĩ và y tá chăm sóc cho ông tôi “Biết thêm về người ông mà tôi yêu quý” đã gắn với nền công việc của tôi bây giờ. Tôi làm việc trên cơ sở quyết định rằng sẽ không làm những việc mà “Khi đó ông đã bị làm như vậy và tỏ ra không thích”.
Otsuka: Đã có thời kỳ tôi rất suy nghĩ và không hiểu liệu công việc của mình (nhân sự, quảng cáo) có phải là vì những người cần được chăm sóc hay không? Có một hôm, khi giúp đỡ một người là một phụ nữ bị liệt bán thân tắm rửa, cô ấy đã nói rằng “Bản thân tôi còn không làm việc cho tôi được, thật giống như rác phải không”. Tuy vậy sau đó vài ngày, khi nghe từ cô ấy những kỷ niệm về người chồng mà cô rất yêu quý, cảm giác khác hoàn toàn khi cô nói mình “giống như là rác”, cô mang một khuôn mặt hạnh phúc, và cuối cùng cô nói rằng “chỉ cần những kỉ niệm vẫn còn thì sẽ kết thúc trong hạnh phúc”, điều đó thật ấn tượng với tôi. Khi đó, tôi đã nghĩ rằng mình sẽ tuyển chọn những nhân viên tốt giúp cho những người như cô trải qua những thời gian cuối đời một cách thoải mái. Đây chính là một sự thay đổi lớn đối với tôi.
Takase: Cô Sasaki vừa làm việc vừa chăm sóc 2 con đúng không ạ. Kinh nghiệm chăm sóc giáo dục trẻ có hữu ích với công việc không ạ?
Sasaki: Khi làm công việc điều dưỡng chăm sóc, tôi đã đào sâu rất nhiều ví dụ như “Người này đã nói điều này vì nghĩ cái gì?”. Từ phương diện thẩm mĩ, bằng việc quan sát người đối diện một cách kỹ lưỡng, có thể dễ nhận ra trạng thái cũng như những rắc rối đối với làn da, và cũng có khi truyền đạt lại những điều đó cho y tá. Mặc dù hàng ngày bận rộn, cũng cảm thấy có lỗi với các con… Tôi nghĩ trong tương lai làm việc việc giải trí thẩm mĩ sẽ đi vào trong dịch vụ điều dưỡng chăm sóc ngoại trú, và một ngày làm 2~3 tiếng thì thật tốt.
Takase: Nghề điều dưỡng chăm sóc thật tuyệt vời khi có đa dạng phong cách làm việc đúng không nhỉ.
Takase: Nếu các bạn tiếp tục làm việc như hiện tại, vẫn còn hơn 30 năm nữa. Các bạn muốn dành cả đời cùng với tư cách là người phụ nữ như thế nào?
Otsuka: Người phụ nữ mà tôi mong muốn là mẹ. Là một bà nội trợ, việc mà chắc chắn sẽ hỏi chuyện tôi khi tôi lo lắng về cuộc sống ở trường và nói "con đã về rồi" khi tôi về nhà, đối với tôi là một điều cực kỳ to lớn.
Takase: Bạn có muốn tiếp tục làm việc ngay cả khi bạn có con không?
Otsuka: Vâng. Tôi nghĩ rằng tôi có thể làm việc tại nhà, làm việc trong thời gian ngắn hơn, bởi vì bây giờ có nhiều cách làm việc khác nhau. Nhưng khi đòi hỏi một môi trường nào đó, phải cải thiện kỹ năng của mình ở mức độ nào đó và tìm thấy những gì mọi người cần. Tôi nghĩ rằng những người không chỉ nói những gì muốn làm mà còn luôn nỗ lực thì thật tuyệt vời, và tôi muốn trở thành một người như vậy.
Watabe: Tôi muốn trở thành một người linh hoạt nhưng mềm mại với chính kiến. Tôi muốn trở thành một người có chính kiến trong chính bản thân mình, nhưng không ép buộc nó, mà muốn sống một cách mềm dẻo như nói, "Có một số cách để làm điều này."
Mishima: Tôi cũng nghĩ rằng một phụ nữ có chính kiến thì rất tuyệt vời. Khi không có câu trả lời chính xác cho việc chăm sóc điều dưỡng, tại hiện trường có thể dễ điều chỉnh ý kiến để phù hợp với ý kiến của những người khác, và có thể nếu điều chỉnh suốt thì dễ dẫn tới hướng sai sót. Tôi cũng không thích việc đó, nên cũng muốn nắm giữ chính kiến.
Takase: Cuối cùng, xin vui lòng cho chúng tôi biết về ước mơ và mục tiêu trong tương lai của các bạn.
Otsuka: Tôi muốn có thể truyền đạt thông tin đúng về ngành điều dưỡng chăm sóc. Ngay cả trong số những người không nhận thức được sự hấp dẫn của ngành điều dưỡng chăm sóc, chắc chắn có những người phù hợp với ngành điều dưỡng chăm sóc và có thể thích thú hoạt động, vì vậy nếu họ kết hợp tốt sẽ mang đến kết quả hạnh phúc lẫn nhau, nhưng chỉ có thông tin và hình ảnh sai được truyền đạt thì sẽ thật uổng.
Watabe: Tôi muốn có thể suy nghĩ công bằng và thẳng thắn về sự khép lại cuộc đời và sự già đi của bản thân. Nếu có thể, lý tưởng là nên suy nghĩ về chúng với những người trong các lĩnh vực khác. Các từ khóa như "hội nghị cuộc sống" và “các hoạt động cho sự kết thúc cuộc sống” đang lan rộng trong xã hội, nhưng tôi nghĩ rằng bây giờ nó chỉ đến được với những người quan tâm.
Takase: Bạn có hình ảnh cụ thể để thực hiện không?
Watabe: Nếu chúng ta có thể kết hợp văn hóa với phúc lợi và Mitori (chăm sóc bên cạnh cho tới khi qua đời), tôi nghĩ là sẽ có những suy nghĩ rất vui về sự khép lại cuộc sống và sự già đi từ khi còn trẻ. Sẽ thật tuyệt nếu tôi có thể làm việc từ đề nghị như vậy.
Sasaki: Chắc chắn là có nhiều hình ảnh tiêu cực về việc già đi. Tôi muốn thay đổi thành một đất nước khiến mọi người có thể nghĩ rằng “đất nước này thực sự thú vị khi già đi” với sức mạnh của thẩm mỹ
Takase: Bạn có muốn tiếp tục buổi trình diễn thời trang không?
Sasaki: Vâng. Tôi bắt đầu buổi trình diễn thời trang vì tôi muốn khơi dậy niềm vui và niềm sung sướng đang ngủ trong những người già đã từ bỏ cuộc sống của họ. Tôi hy vọng rằng nó sẽ được kêu gọi ở nhiều nơi để phục hồi địa phương. Tôi nhận cung cấp trang phục bởi một cửa hàng quần áo trong một khu phố mua sắm vắng vẻ và bà cùng cháu trai được đi dạo cùng nhau.
Mishima: Mục tiêu hiện tại của tôi là lấy được tư cách làm chuyên viên phúc lợi xã hội. Tôi cảm thấy rằng để chăm sóc điều dưỡng chúng ta cần biết về không chỉ người già mà cả người khuyết tật
Takase: Bạn có mục tiêu nào trong tương lai không?
Mishima: Một khi tôi đã lấy được chứng chỉ và học xong tại công ty như dự định, tôi muốn làm một quán cà phê phúc lợi trong một ngôi nhà cổ đầy phong cách. Sẽ thật tuyệt khi có một cuộc giao lưu nhiều thế hệ ở vùng trung du. Tôi muốn tạo ra một không gian có thể hỗ trợ phương thức đăng ký bảo hiểm điều dưỡng chăm sóc, cũng như cung cấp thiết bị phúc lợi và tài liệu quảng cáo về phúc lợi.
Takase: Khi vận hành cà phê Kaigo thì tôi cũng cảm thấy rằng sức mạnh của địa điểm thật là to lớn. Tôi nghĩ rằng nếu đó là một nơi phong cách và thư giãn thì mọi người muốn đi nữa và những người không liên quan trực tiếp đến công việc điều dưỡng cũng có thể dễ dàng đến. Hình ảnh sẽ dần thay đổi khi tăng dần các cơ hội khiến việc điều dưỡng trở nên quen thuộc hơn ở những nơi có thể giao lưu nhiều thế hệ. Chiều sâu bên trong và động lực của công việc điều dưỡng, đóng vai trò trung tâm trong xã hội siêu lão hóa, đã được khám phá lại trong cuộc đối thoại ngày nay, và dường như còn nhiều điều có thể được truyền đạt. Cảm ơn các bạn vì ngày hôm nay.
Tiểu sử
Cô Takase Hisako / Đại diện của “Pháp nhân NPO Cafe kaigo tạo ra tương lai”. Chuyên viên phúc lợi điều dưỡng chăm sóc/ chuyên viên phúc lợi xã hội/chuyên gia điều dưỡng chăm sóc. Vừa là quản lý chăm sóc, vừa là chủ trì “Cafe kaigo tạo ra tương lai”. Trong khi thực hiện hai công việc song song là người quản lý chăm sóc trong ngành điều dưỡng chăm sóc và Cafe, cô ấy truyền đạt về tương lai và tính chuyên môn, cách làm việc mới của điều dưỡng chăm sóc.